چه سرزمین‌هایی که از خاک ایران جدا شدند؟

ایران از۲۰۰ سال قبل تا بحال

سفری کوتاه به تاریخ خواهیم داشت و مروری بر سرزمین‌هایی خواهیم کرد که زمانی جزئی از ایران بودند

قریب پنجاه سال است که جمهوری اسلامی در برابر تجاوزگران تاب آورده است

درود بیکران بر روان آقای شهید ایران که در دوران جبهه و دفاع مقدس ، در دوران ریاست جمهوری ، در دوران رهبری و فرماندهی کل قوا نگذاشت یک وجب «حتی یک وجب» از خاک و سرزمین ایران را ببلعند «بجای خاک سرب داغ به حلقومشان کرد» صدام با پشتیبانی و حمایت های مستقیم و غیر مستقیم آمریکا شوروی انگلیس آلمان فرانسه و برخی کشورهای عربی «اردن، کویت، قطر، امارات عربی، عربستان، مصر، سودان، بحرین، عمان، مراکش، الجزایر، سومالی، "لیبی دراواخرجنگ"» یمن، هشتاد کشور از صدام حمایت کردند

واینک در سه جنگ اخیر آمریکا، اسرائیل، هم پیمانانشان، کشورهای عربی مرتع منطقه چشم طمع به خلیج فارس و جزایرجنوب و تنگه هرمز و...

سرزمین های جدا شده از ایران در 200 سال گذشته

https://www.mehremihan.ir/images/POSTPIC/sarzaminiran.jpg

https://www.mehremihan.ir/images/pic2/marz-iran.jpg

در گذشته‌های دور، محدوده ایران با نام‌های مختلفی مانند "ایران‌زمین"، "ایران بزرگ" یا "ایرانشهر" شناخته می‌شد. این سرزمین وسیع که اکنون به نام فلات ایران شناخته می‌شود، به طور کلی تنها بخش کوچکی از آن در قالب مرزهای کنونی ایران باقی مانده است.در طول دو قرن اخیر، استعمارگران خارجی به‌ویژه انگلستان و روسیه، همراه با خیانت و سستی برخی از حکام داخلی، بخش‌های زیادی از این سرزمین تاریخی را از ایران جدا کردند.

معاهده گلستان ۱۲۰۶ ش/۱۸۱۳ م . (201سال قبل): این عهدنامه که در پی شکست ایران در جنگ اول منعقد شد، به‌طور رسمی مناطقی را از ایران جدا کرد. مناطق از دست رفته شامل گرجستان (به‌طور کامل)، ارمنستان شرقی (استان ایروان و بخش‌هایی از قره‌باغ)، و مناطقی از داغستان و شیروان بود.

معاهده ترکمانچای ۱۲۲۷ ش/۱۸۲۸ م . (182سال قبل): این معاهده در پی جنگ دوم به ایران تحمیل شد و نتایج آن سنگین‌تر بود. به موجب آن، ارمنستان غربی (شامل ایروان و نخجوان) و تمام مناطق باقی‌مانده در شمال رود ارس (جنوب داغستان) به‌طور قطعی از ایران جدا شده و تحت سلطه روسیه قرار گرفتند.

پیمان پاریس ۱۲۳۷ ش/۱۸۵۷ م . (172سال قبل): ایران متعهد شد که هرگونه ادعایی بر هـرات را رها کند. این امر منجر به استقلال رسمی هرات و شکل‌گیری هسته اصلی افغانستان امروزی در مرزهای شرقی شد.

بحرین: در سال ۱۳۴۹. (51 سال قبل) بحرین که پیش‌تر بخشی از خاک ایران محسوب می‌شد، با تصمیم دولت پهلوی و با تأیید سازمان ملل متحد، به عنوان یک کشور مستقل شناخته شد.

۱۴۳سال قبل، سمرقند و بخارای ایران به روسیه ضمیمه شد؟

https://media.khabaronline.ir/d/2024/09/21/3/6098518.jpg?ts=1726900400000

https://media.khabaronline.ir/d/2024/09/21/4/6098516.jpg?ts=1726900397000

صدوچهل و سه سال قبل در چنین روزی با انعقاد یک قرارداد ننگین بین ایران و روسیه، شهرهای سمرقند و بخارا از خاک ایران تقدیم روس ها شد. ماجرای مقاومت رشید خان قوچانی را در این گزارش بخوانید.

از 211 سال تا 50 سال پیش این مناطق از ایران جدا شد

حدود ٢١۱ سال پیش در زمان فتحعلی‌شاه قاجار به‌موجب قرارداد ننگین گلستان در سال ۱۱۹۲ شمسی (۱۸۱۳ میلادی) کشورهای فعلی: «قفقاز، ارمنستان، گرجستان، داغستان، چچن و اینگوش و سواحل ارزشمند دریای کاسپین» به مساحت حدود ۲۳۰ هزار کیلومترمربع از ایران جدا شده و به روسیه تزاری تقدیم گردید.

حدود ١٩۶ سال پیش و باز هم در زمان فتحعلی‌شاه قاجار به‌موجب قرارداد ننگین ترکمنچای در سال ۱۲۰۷ شمسی (۱۸۲۸ میلادی)، منطقهٔ «ایروان، نخجوان و بخش‌هایی از تالش و آذربایجان» و در مجموع حدود ۳۰ هزار کیلومترمربع دیگر از ایران جدا شد و باز هم به امپراتوری روسیه تقدیم شد!

حدود ١۶۸ سال پیش در زمان ناصرالدین‌شاه قاجار به‌موجب معاهده ننگین پاریس در سال ١٢٣۵ شمسی (۱۸۵۶ میلادی) مناطق: «هرات و افغانستان و بلوچستان و مکران» به مساحت ٩٧۵/۲۲۵ کیلومترمربع با فشار انگلیس از ایران جدا شد!

حدود ١۵۳ سال پیش و باز هم در زمان ناصرالدین‌شاه قاجار به‌موجب قرارداد ننگین حکمیت «گلد اسمیت» در سال ١٢۵٠ شمسی (۱٨٧١ میلادی)، و باز هم تحت‌فشار انگلیس مناطقی از: «پاکستان و سیستان» به مساحت ٣۵٠/۰۰۰ کیلومترمربع از ایران جدا شد!

حدود ١۴۳ سال پیش باز هم در زمان ناصرالدین‌شاه قاجار به‌موجب «پیمان آخال» در سال ۱۲۶٠ شمسی (۱۸۸۱ میلادی) کشورهای فعلی: «ترکمنستان، ازبکستان، تاجیکستان، قرقیزستان و قزاقستان» به مساحت ۱/۲۲۶/۵۰۰ کیلومترمربع از ایران جدا شده و باز هم به امپراتوری روسیه تقدیم شد!

حدود ۱۰۵ سال پیش در سال ۱۲۹۸ شمسی (۱۹۱۹ میلادی) در زمان احمدشاه قاجار و دولت وثوق‌الدوله بر اساس پیمان منطقه‌ای مستشاران انگلیس، جزایر نفت‌خیز خلیج‌فارس از جمله کشورهای فعلی: «امارات، قطر، عمان و چند جزیره بسیار ارزشمند دیگر» به مساحت ۴۰۵/۲۸۷ کیلومترمربع رسماً از ایران جدا شد!

حدود ۸۷ سال پیش در سال ۱۳۱۶ شمسی (۱۹۳۷ میلادی) در زمان رضاشاه پهلوی با امضای پیمان ننگین سعدآباد با کشورهای همسایه (عراق، ترکیه و افغانستان) بخش‌های عظیمی از ایران با دسیسه انگلیس جدا شد؛ از جمله: «ارتفاعات سوق‌الجیشی آرارات» به ترکیه؛ بخش عظیمی از «اروندرود» و اداره کامل آن را به عراق؛ و «دشت وسیع نااُمید» به مساحت ۳ هزار کیلومتر به افغانستان بخشیده شد!

حدود ۷۰ سال پیش در سال ۱۳۳۳ شمسی (۱۹۵۴ میلادی) در زمان محمدرضاشاه پهلوی، بندر راهبُردی «فیروزه» در شرق دریای خزر از ایران جدا و به شوروی واگذار گردید!

در زمان محمدرضا شاه در سال ۱۳۵٠ شمسی (۱۹۷۱ میلادی) با فشار انگلیس، مجمع‌الجزایر بحرین به مساحت بیش از ۷۰۰ کیلومترمربع با انبوهی از مخازن نفت و گاز از ایران جدا شد!

با کمال تأسف باید این حقیقت تلخ را بدانیم که این مقدار تجزیه و جدایی بیش از ۳ میلیون و ۵۰۰ هزار کیلومترمربع از خاک ایران به واسطه سستی و ضعف پادشاهان در کل تاریخ جهان بی‌سابقه است و ایران امروز با مساحت ۱/۶۴۸/۱۹۵ کیلومترمربع کمتر از یک‌سوم مساحت ایران بزرگ دویست سال قبل را دارد!

در دوران اخیر ایران، پس از هشت سال دفاع مقدس، و سه جنگ تحمیلی اخیر یک سانتیمتر از خاک کشور عزیزمان را هم از دست ندادیم…!

باز هم دندان تیز کرده اند : در سال‌های اخیر امارات به‌طور پیوسته سعی کرده تا ادعای مالکیت خود بر جزایر سه‌گانه ایرانی شامل تنب بزرگ، تنب کوچک و ابوموسی را به طرق مختلف در عرصه بین‌المللی مطرح کند.

برخی از مهم‌ترین سرزمین‌هایی که از ایران جدا شدند

معاهده گلستان (۱۸۱۳): در این معاهده، بخش‌های قابل توجهی از قفقاز شامل ایالت‌های گنجه، قره‌باغ، شیروان، شکی، قبه، دربند، بادکوبه، داغستان و گرجستان از ایران جدا شدند.

معاهده ترکمانچای (۱۸۲۸): در این معاهده، سه ایالت دیگر قفقاز شامل ایروان، نخجوان و بخش‌های دیگری از تالش از ایران جدا شدند.

عهدنامه زهاب (۱۶۳۹): در این عهدنامه، بخش‌های غربی ایران شامل کردستان عراق و بخش‌هایی از ترکیه امروزی از ایران جدا شدند.

معاهده پاریس (۱۸۵۷): در این معاهده، هرات از ایران جدا شد و به افغانستان واگذار شد.

قرارداد مودت (۱۹۲۱): در این قرارداد، بخش‌های شمالی ایران شامل سرزمین‌های قفقاز، خوارزم و فرارود از ایران جدا شدند.

برخی از مهم‌ترین سرزمین‌هایی که از ایران جدا شدند

سرزمین های جدا شده از ایران در طول 196 سال گذشته

امام جمعه اردبیل:

اماراتی ها دو جزیره ایرانی را بی صاحب دیدند و به راحتی تصرف کردند | آنها وقتی متوجه ارزش عظیم این دو جزیره شدند فورا اسمشان را عوض کردند

واگذاری ۷ منطقه راهبردی ایران در زمان پهلوی + تصاویر

https://cdn.mashreghnews.ir/d/2022/02/03/4/3386774.jpg

براساس قرارداد سعدآباد در سال ۱۳۱۶، آرارات کوچک که در خلال لشکرکشی ترک‌ها بر ضد کردها به اشغال نظامیان ترک درآمده بود، به دولت ترکیه واگذار شد و در مقابل دولت ترکیه از ادعایش بر ناحیه قطور که اصولا براساس پروتکل ۱۹۱۳ به ایران واگذار شده بود، صرف‌نظر کرد.

پهلوی‌ها به‌جز بحرین کدام مناطق ایران را شوهر دادند؟/ مهم‌ترین دستاورد پهلوی!

سرزمین های جدا شده از ایران در طول 196 سال گذشته

سرزمین های جدا شده قفقاز بر اساس قراردادهای گلستان و ترکمنچای با روسیه (1813 و 1828 م .)

آران و شروان : 86600 کیلومترمربع - ارمنستان : 29800 کیلومترمربع - گرجستان : 69700 کیلومترمربع - داغستان : 50300 کیلومترمربع - اوستیای شمالی : 8000 کیلومترمربع - چچن : 15700 کیلومترمربع - اینگوش : 3600 کیلومترمربع - جمع کل : 263700 کیلومترمربع

سرزمین های جدا شده ایران شرقی بر اساس پیمان پاریس و پیمان منطقه ای مستشاران انگلیسی :

هرات و افغانستان : 625225 کیلومترمربع - بخش هایی از بلوچستان و مکران : 350000 کیلومترمربع - جمع کل : 975225 کیلومترمربع

سرزمین های جدا شده ورا رود بر اساس پیمان آخال با روسیه (1881 م ) : -

ترکمنستان : 488100 کیلومترمربع - ازبکستان : 447100 کیلومترمربع - تاجیکستان : 141300 کیلومترمربع - بخش های ضمیمه شده به قزاقستان : 100000 کیلومترمربع - بخش های ضمیمه شده به قرقیزستان : 50000 کیلومترمربع - جمع کل : 1226500 کیلومتر مربع

سرزمین های جدا شده جنوب خلیج فارس بر اساس پیمان منطقه ای مستشاران انگلیس :

امارات : 83600 کیلومترمربع - بحرین : 694 کیلومترمربع - قطر : 11493 کیلومترمربع - عمان : 309500 کیلومترمربع - جمع کل : 405287 کیلومترمربع

مساحت سرزمین های جدا شده از ایران درونی به همراه دو سوم کردستان (که در دوره ی صفوی به اشغال عثمانی در آمد و بعد ها در بین سه کشور ترکیه , عراق و سوریه تقسیم شد ) به مساحت تقریبی 200000 کیلومتر مربع و نیز عراق به مساحت 438317 کیلومتر مربع .

در جمع حدود 3/5 میلیون کیلومتر مربع بالغ می شود که این مقدار تجزیه یک کشور در کل تاریخ ایران و دنیا بی سابقه است.


اين مطلب درفهرست عناوين مطالب-رديف: ایران از۲۰۰ سال قبل تا بحال

تاريخ : سه شنبه ۱۳ مرداد ۱۴۰۵ | 10:45 | تهيه وتنظيم توسط : حُجَّةُ الاسلام سیدمحمدباقری پور |