عملیات وعده صادق ۳
عملیات وعده صادق ۳، به حملات موشکی و پهپادی ایران به سرزمینهای اشغالی اشاره دارد که در پاسخ به حمله اسرائیل به ایران در ۲۳ خرداد ۱۴۰۴ آغاز شد. طی این عملیات طی ۱۲ روز، ۲۲ موج حمله موشکی و ۱۰ مرحله حمله پهپادی به مراکز حیاتی اسرائیل، از جمله مقر وزارت جنگ، مراکز هستهای، موساد و پایگاه هوایی نواتیم، اجرا شد.
پیامدهای این عملیات شامل لغو مذاکرات ایران و آمریکا، خسارات اقتصادی به اسرائیل و مهاجرت معکوس صهیونیستها از سرزمینهای اشغالی میشود.
اسرائیل در ۲۳ خرداد با هدف نابودی برنامه هستهای ایران و تغییر نظام سیاسی این کشور، به برخی از تأسیسات هستهای، پایگاههای نظامی و مناطق مسکونی ایران حمله کرد و برخی از فرماندهان ارشد نظامی همچون محمد باقری و حسین سلامی و تعدادی از دانشمندان هستهای ایران را به شهادت رساند.
عملیات وعده صادق ۳، به حملات موشکی و پهپادی ایران به سرزمینهای اشغالی اشاره دارد که در پاسخ به حمله اسرائیل به ایران در ۲۳ خرداد ۱۴۰۴ آغاز شد. طی این عملیات طی ۱۲ روز، ۲۲ موج حمله موشکی و ۱۰ مرحله حمله پهپادی به مراکز حیاتی اسرائیل، از جمله مقر وزارت جنگ، مراکز هستهای، موساد و پایگاه هوایی نواتیم، اجرا شد.
عملیات وعده صادق ۳، عملیات مشترک نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران، در پاسخ به حمله اسرائیل به تأسیسات هستهای و پایگاههای نظامی و هوایی ایران و به شهادت رساندن تعدادی از فرماندهان نظامی و دانشمندان هستهای و مردم عادی بود.[۱] این عملیات، براساس ماده ۵۱ منشور سازمان ملل متحد، دفاع مشروع و قانونی شمرده شده است.[۲] گفته میشود ایران اصولی که براساس این ماده باید رعایت میشد مانند اطلاعرسانی دقیق وقوع حمله به شورای امنیت سازمان ملل را رعایت کرده است.[۳] .
عملیات وعده صادق ۳ در شامگاه ۲۳ خرداد، همزمان با پیام تلویزیونی آیتالله خامنهای رهبر جمهوری اسلامی ایران آغاز شد.[۲۰] در این پیام آمده است که اسرائیل جنگ را به راه انداخت و ایران به آنها اجازه نخواهد داد که از این جنایت بزرگی که انجام دادند، سالم خلاص شوند؛ وی همچنین یادآور شد که نیروی مسلّح جمهوری اسلامی ضربههای سنگینی بر اسرائیل وارد خواهند کرد.[۲۱]
سپاه پاسداران و ارتش ایران طی عملیات وعده صادق ۳ تا روز سوم تیر (روز آتشبس)، در ۲۲ موج حمله موشکی[۲۲] و ده مرحله حمله پهبادی،[۲۳] مراکز مهم نظامی، اطلاعاتی و جاسوسی اسرائیل را هدف قرار دادند. حملات سایبری به مراکز اطلاعاتی و پدافند اسرائیل نیز بخشی از این علمیات بود.[نیازمند منبع]در حملات ایران به اسرائیل، بیش از ۱۵۰ هدف[۲۴] در شهرهای مختلف اسرائیل همچون تلآویو، پایتخت اسرائیل، حَیْفا، قطب اقتصادی و نفتی اسرائیل، روحوف و بت یام هدف حملات موشکی و پهبادی ایران قرار گرفتند.[۲۵]
پیام اصلی عملیات وعده صادق ۳، براساس اطلاعیه سپاه پاسداران، این بود که امنیت ایران اسلامی، خط قرمز نیروهای مسلح است.[۲۶]
ایران در این عملیات از موشک هایپرسونیک فَتّاح، موشک بالستیک سِجّیل، موشک بالستیک قدر، موشک راهبردی خیبرشکن، موشک هدایتپذیر عِماد[۲۷] و موشک خوشهای خرمشهر ۴ و پهبادهای رادارگریز آرش ۲[۲۸] و شاهد ۱۳۶ استفاده کرد. رسانههای بینالمللی از تکنولوژی پیشرفته موشکهای ایرانی گفته و ضمن اعتراف به نفوذ موشکهای ایرانی از سامانههای دفاعی و پدافندی چند لایه رژیم صهیونیستی، آن را شکستی بزرگ برای این رژیم توصیف کردهاند.[۲۹]
همزمان با مرحله دوم حملات موشکی و پهبادی ایران به اسرائیل در ۲۴ خرداد، یمن نیز حملات موشکی به تلآویو انجام داد.[۳۰]
پیامدهای این عملیات شامل لغو مذاکرات ایران و آمریکا، خسارات اقتصادی به اسرائیل و مهاجرت معکوس صهیونیستها از سرزمینهای اشغالی میشود.
اسرائیل در ۲۳ خرداد با هدف نابودی برنامه هستهای ایران و تغییر نظام سیاسی این کشور، به برخی از تأسیسات هستهای، پایگاههای نظامی و مناطق مسکونی ایران حمله کرد و برخی از فرماندهان ارشد نظامی همچون محمد باقری و حسین سلامی و تعدادی از دانشمندان هستهای ایران را به شهادت رساند.
اسرائیل در بامداد ۲۳ خرداد ۱۴۰۴ش با ادعای جلوگیری از دستیابی ایران به سلاح هستهای[۴] و با هدف نابودی کامل برنامه هستهای ایران[۵] به شهرهای مختلف ایران حمله کرد. ادعای رژیم صهیونیستی و حامیانش ازجمله آمریکا مبنی بر توجیه حمله اسرائیل در قالب دفاع پیشگیرانه را فاقد مبنای حقوقی و خلاف قانون شمردهاند به ویژه آنکه این حملات در میانه مذاکرات صلح ایران و آمریکا درباره برنامه هستهای ایران بود.[۶]
در حملات اسرائیل به ایران، چند تن از فرماندهان ارشد نظامی ایران همچون محمد باقری، رئیس ستاد کل نیروهای مسلح ایران، حسین سلامی، فرمانده سپاه پاسداران، امیرعلی حاجیزاده، فرمانده نیروی هوافضای سپاه، و چند تن از دانشمندان هستهای مانند فریدون عباسی و محمدمهدی طهرانچی به شهادت رسیدند.[۱۰]
در دهمین روز از جنگ اسرائیل با ایران در بامداد ۱ تیر، ارتش آمریکا در حمایت از تجاوز اسرائیل، تأسیسات هستهای فردو، نطنز و اصفهان را بمباران کرد.[۱۱] براساس گزارشها، تجاوز نظامی اسرائیل به ایران نیز با چراغ سبز آمریکا بود.[۱۲]
آیتالله خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی ایران، مراجع تقلید شیعه و بسیاری از عالمان شیعه و عدهای از عالمان اهلسنت این حملات را محکوم کردند و خواهان پاسخ متقابل شدند.[۱۳] مقامات کشورهای متعددی همچون چین، روسیه، عربستان، برزیل، ونزوئلا، ترکیه، پاکستان، لبنان، عراق، کلمبیا، اردن، امارات متحده عربی، ژاپن، اندونزی، مصر، تاجیکستان، یمن، کویت، قطر، مالزی، عمان و افغانستان،[۱۴] ۳۳ کشور عضو کنفرانس خلع سلاح سازمان ملل متحد،[۱۵] گروه دوستان دفاع از منشور ملل متحد که شامل ۱۷ کشور،[۱۶] اتحادیه عرب، سازمان همکاری اسلامی، حزبالله لبنان، جریان حکمت ملی عراق، انصارالله یمن و حماس حمله اسرائیل به ایران را محکوم کردند و آن را نقض قوانین بینالمللی و حاکمیت ایران خواندند.[۱۷] یازده کشور عضو شورای حکام آژانس انرژی اتمی نیز در بیانیهای مشترک در ۲۶ خرداد، حملات اسرائیل به تاسیسات هستهای ایران را محکوم کردند.[۱۸]
بخشی از پیام تلویزیونی رهبر جمهوری اسلامی ایران
رژیم صهیونیستی اشتباه بزرگی کرد، خطای بزرگی کرد، غلطی کرد و عواقب آن، او را بیچاره خواهد کرد، به توفیق الهی. ملّت ایران از خون شهدای گرانقدر نخواهد گذشت، از تجاوز به آسمان کشورش صرفنظر نخواهد کرد... زندگی برای آنها تلخ خواهد شد، بدون تردید. فکر نکنند که زدند و تمام شد؛ نه، کار را آنها شروع کردند و جنگ به راه انداختند. ما به آنها اجازه نخواهیم داد که از این جنایت بزرگی که انجام دادند، خودشان را سالم خلاص کنند؛ مسلّم، نیروی مسلّح جمهوری اسلامی ضربههای سنگینی بر این دشمن خبیث وارد خواهد آورد. ملّت هم پشتیبان ما است، پشتیبان نیروهای مسلّح است و جمهوری اسلامی، به اذن الهی، بر رژیم صهیونیستی فائق خواهد شد.[۱۹]
اسرائیل اعلام و گزارش و انتشار عکس و ویدیو از خسارتهای عملیات وعده صادق ۳ را ممنوع کرده و با انتشار تصاویر و فیلمهای مرتبط برخورد میکند.[۳۱] با این حال، خبرگزاری تایمز اسرائیل، تعداد کشتههای اسرائیلی در جنگ ۱۲ روزه را ۲۸ تن و شمار زخمیها را ۳۲۲۳ نفر اعلام کرده است.[۳۲] برخی از خبرگزاریهای فارسی به نقل از رسانههای صهیونیستی شمار کشتههای صهیونیستها را بیش از ۸۰۰ نفر گفتهاند که شامل چندین ژنرال و فرمانده نظامی اسرائیلی میشود.[۳۳]
در حملات ۱۲ روزه اسرائیل، بیش از هزار ایرانی کشته[۳۴] و ۴۸۷۰ زخمی[۳۵] شدند. بیش از ۱۶۰ نفر از کشتهها، زن و کودک بودند.[۳۶]
در پی عملیات وعده صادق ۳ خسارات بیسابقهای به زیرساختها و مناطق نظامی و مهم اسرائیل وارد شد. به گزارش خبرگزاریها، مقر وزارت جنگ اسرائیل، مجتمع نظامی – اطلاعاتی کریا (پنتاگون اسرائیل)، مؤسسه تحقیقاتی وایْزْمَن در جنوب تلآویو، مرکز اطلاعات نظامی ارتش اسرائیل موسوم به آمان، بخشی از وزرات کشور که مسئول هماهنگی نظامی داخلی بود، پایگاههای هوایی نواتیم و تل نوف، ستاد اطلاعاتی موساد، پالایشگاه نفت بازان در حیفا که بزرگترین مرکز فرآوری سوخت اسرائیل به شمار میرود، منطقه صنعتی کریات گات که مرکز اصلی تولید ریزپردازنده و فناوری پیشرفته نظامی بود، فرودگاه بن گوریون، مراکز فرماندهی و کنترل ارتش اسرائیل و موساد در تلآویو و حیفا[۳۷] و مرکز تحقیقات هستهای اسرائیل،[۳۸] ازجمله اهداف موشکها و پهبادهای ایرانی بودند که نابود شدند یا خسارت دیدند.
عملیات وعده صادق ۳ و حمله اسرائیل به ایران واکنشهایی از سوی مردم و نهادهای بینالمللی در پی داشت:
در روز ۲۴ خرداد و همزمان با عید غدیر، در واکنش به تجاوز اسرائیل به ایران و عملیات وعده صادق ۳، در شهرهای مختلف ایران تجمع و راهپیمایی با شعار «ایران؛ ذوالفقار علی» برگزار شد.[۳۹]
حمایت مردم کشورهای مختلف همچون یمن و ترکیه، کانادا.[۴۰]
مردم کشورهایی مانند عراق و لبنان و فلسطین نیز در پی عملیات وعده صادق ۳ ابراز خوشحالی کردند.
عملیات وعده صادق ۳ و حمله اسرائیل به ایران پیامدهای گوناگونی در پی داشت که برخی از آنها از این قرار است:
تعویق و تغییر در بازگشت حاجیان ایرانی از عربستان: به دلیل لغو پروازها در ایران در پی حمله اسرائیل به ایران، انتقال هوایی حاجیان از عربستان به ایران لغو و بازگشت آنها از طریق زمینی و از سمت عراق انجام شد.[۴۱]
لغو مذاکرات غیرمستقیم ایران و آمریکا: دلیل لغو این مذاکرات، حمله اسرائیل به ایران و حمایت مستقیم آمریکا از آن رژیم اعلام شده است.[۴۲]
تأثیر در اقتصاد و بازارهای جهانی ازجمله افزایش بهای نفت و طلای جهانی و ریزش بازارهای بورس اسرائیل و آمریکا.[۴۴] بورس ایران نیز به صورت موقت تعطیل شد.[۴۵]
براساس گزارش خبرگزاریها از وزارت دارایی اسرائیل، جنگ ۱۲ روزه ۵.۴ میلیارد دلار برای اسرائیل خسارت و هزینه مستقیم داشت؛ البته گفته شده با لحاظ خسارت و زیانهای تعطیلی اقتصاد در ۱۲ روز، خسارتها به ۲۰ میلیارد دلار میرسد.[۴۶] خسارت به اقتصاد اسرائیل تا ۲۸ میلیارد دلار نیز گفته شده است.[۴۷] براساس گفته مشاور مالی سابق ارتش اسرائیل، هزینه روزانه جنگ اسرائیل علیه ایران، یک میلیارد دلار خسارت به اقتصاد اسرائیل وارد میکند.[۴۸]
مهاجرت صهیونیستها از اسرائیل به کشورهای دیگر: در پی عملیات وعده صادق ۳ و حملات سایبری، موجی از مهاجرت صهیونیستها به خارج از سرزمینهای اشغالی آغاز شده است. صیهونیستها به جهت لغو پروازها در اسرائیل، از طریق زمینی و دریایی به دنبال فرار از اسرائیل هستند.[۴۹]
نقض قوانین بینالمللی از سوی اسرائیل
رژیم صهیونیستی در حمله به ایران، با حمله به مناطق غیرنظامی بارها قوانین بینالمللی را نقض کرده است که برخی از آنها از این قرار است:
دولت و مقامات کشورهای مختلف، سازمان همکاری اسلامی و شورای همکاری خلیج فارس حمله اسرائیل به ایران را نقض حاکمیت و تمامیت ارضی ایران شمردهاند.[۵۳] تجاوز اسرائیل به خاک ایران نقض ماده ۲ بند ۴ منشور ملل متحد شمرده شده که استفاده یا تهدید به زور علیه تمامیت ارضی کشورها را ممنوع میکند.[۵۴] در این حملات، حریم هوایی عراق و سوریه نیز نقض شد.[۵۵]
حمله به تأسیسات هستهای ایران، نقض پروتکلهای ایمنی آژانس بینالمللی انرژی اتمی تلقی شده و میتوانست عواقب زیستمحیطی و انسانی گستردهای به دنبال داشته باشد.[۵۶] همچنین این اقدام نقض اصول منشور سازمان ملل متحد، حقوق بینالملل و اساسنامه آژانس نیز شمرده شده است.[۵۷]
ترور دانشمندان هستهای، نقض آشکار قوانین آژانس انرژی اتمی، منشور ملل متحد و کنوانسیونهای ژنو شمرده شده است.[۵۸] براساس کنوانسیون ژنو مصوب ۱۹۴۹م حمله به غیرنظامیان ممنوع است.[۵۹]
ترور رهبران محور مقاومت و تغییر موازنهها
برخی تحلیلگران بر این باورند که اسرائیل با این ارزیابی دست به حمله علیه ایران زد که پیش از آن، با ترور فرماندهان محور مقاومت همچون سید حسن نصرالله، اسماعیل هنیه و یحیی سنوار، جنگ علیه حزبالله و حماس و سقوط دولت بشار اسد در سال ۲۰۲۴م، توان بازدارندگی منطقهای ایران را کاهش داده و مسیر را برای اقدام نظامی مستقیم علیه تهران هموار ساخته است.[۷۶] سوریه در دوران حافظ و بشار اسد، کانال اصلی ارتباطی ایران و حزبالله و گروههای فلسطینی محسوب میشد.[۷۷]
بمباران ساختمان سازمان صداوسیمای جمهوری اسلامی ایران نیز نقض آشکار کنوانسیون ژنو و قوانین بینالمللی شمرده شده است.[۶۰]
اسرائیل به چندین بیمارستان و اورژانس و جمعیت هلالاحمر حمله کرده است[۶۱] که نقض ماده ۱۸ کنوانسیون ژنو ۴ و قطعنامه ۲۶۷۵ مجمع عمومی سازمان ملل متحد مصوب سال ۱۹۷۰م به شمار میرود.[۶۲]
حمله اسرائیل به زندان اوین در تهران نیز از سوی سازمان ملل، نقض قوانین بشردوستانه بینالمللی و جنایت جنگی شمرده شده است.[۶۳]
پیامدها
جنگ اسرائیل علیه ایران پیامدهای گوناگونی در پی داشت ازجمله:
لغو دور ششم مذاکرات غیرمستقیم ایران و آمریکا که قرار بود در ۲۴ خرداد ۱۴۰۴ش در عمان برگزار شود، به دلیل حمایت مستقیم آمریکا از رژیم صهیونیستی.[۸۶]
تعویق و تغییر در بازگشت حاجیان ایرانی از عربستان: به دلیل لغو پروازها در ایران، انتقال هوایی حاجیان از عربستان به ایران لغو و بازگشت آنها از طریق زمینی و از سمت عراق انجام شد.[۸۷]
تصویب طرح تعلیق همکاری ایران با آژانس انرژی اتمی در مجلس شورای اسلامی در ۴ تیر ۱۴۰۴ش.[۸۸] براساس این طرح ورود بازرسان آژانس به ایران تا تضمین امنیت مراکز و دانشمندان هستهای ممنوع شد.[۸۹]
خسارت بیش از ۲۸ میلیارد دلاری به اقتصاد اسرائیل بر اساس برآورد نهادهای مالی و رسانههای اسرائیل.[۹۰]
تأثیر در اقتصاد و بازارهای جهانی ازجمله افزایش بهای نفت و طلای جهانی و ریزش بازارهای بورس اسرائیل و آمریکا.[۹۱] و تعطیلی موقت بورس ایران.[۹۲]
افزایش مهاجرت معکوس صهیونیستها از اسرائیل به کشورهای دیگر.[۹۳]
انتخاب شعار «ایرانِ حسین، تا ابد پیروز است» به عنوان شعار محرم ۱۴۴۷ق.[۹۴]
تحریف جنگ
با وجود آغازگر بودن رژیم صهیونیستی و حمله به مناطق مسکونی و غیرنظامی همچون صداوسیما و بیمارستان در ایران، برخی از رسانههای غربی درصدد تحریف جنگ به نفع اسرائیل و بر ضد ایران برآمدهاند. براساس گزارش این رسانهها، اسرائیل برای جلوگیری از بمب هستهای ایران و فقط به مناطق نظامی ایران حمله کرده است.[۹۵] خبرگزاری یورونیوز از ارتش اسرائیل نقل کرده که حملات اسرائیل به ایران، به سمت اهداف مرتبط با تسلیحات هستهای در تهران بوده است.[۹۶] این درحالی است که رژیم صهیونیستی علاوه بر ترور دانشمندان هستهای و فرماندهان نظامی ایران، خانوادههای آنان را نیز مورد حمله قرار داده است.[۹۷] همچنین حمله اسرائیل به پایگاههای هوایی و موشکی، میدان گازی و انبار نفت و ترور مقامات ارشد نظامی و دانشمندان هستهای با ادعای اسرائیل مبنی بر جلوگیری از ساخت بمب هستهای و نابودی برنامه هستهای ایران ناسازگار شمرده شده است.[۹۸]
زمینه
در بامداد ۲۳ خرداد ۱۴۰۴، اسرائیل با هدف نابودی کامل برنامه هستهای ایران به شهرهای مختلف ایران حمله کرد. در این حملات، شماری از فرماندهان ارشد نظامی همچون محمد باقری (رئیس ستاد کل نیروهای مسلح)، حسین سلامی (فرمانده کل سپاه پاسداران) و امیرعلی حاجیزاده (فرمانده نیروی هوافضای سپاه) به شهادت رسیدند. همچنین چند دانشمند هستهای از جمله فریدون عباسی و محمدمهدی طهرانچی کشته شدند.
در جریان این حملات، اسرائیل مدعی شد اقدامش «دفاع پیشگیرانه» برای جلوگیری از دستیابی ایران به سلاح هستهای بوده است؛ ادعایی که به دلیل فتوای حرمت سلاح هستهای رهبر جمهوری اسلامی (۱۳۸۹) و گزارشهای آژانس بینالمللی انرژی اتمی، فاقد مبنای حقوقی توصیف شد. مدیرکل آژانس در ۲۸ خرداد ۱۴۰۴ تأکید کرد هیچ مدرکی درباره ساخت سلاح هستهای از سوی ایران وجود ندارد.
اين مطلب درفهرست عناوين مطالب-رديف: جنگ باآمریکاواسرائیل
